وبلاگ
۹ نشانه که تشک شما بیش از حد نرم است و به یک تشک سفتتر نیاز دارید
اگر تشک شما بیش از حد نرم باشد، احتمالاً هنگام خواب بیش از اندازه در آن فرو میروید، فرورفتگی در سطح تشک دیده میشود، با دردهای عضلانی و کوفتگی از خواب بیدار میشوید یا شبها برای پیدا کردن یک وضعیت راحت خواب، مدام غلت میزنید. اینها از مهمترین علائم نرم بودن بیش از حد تشک هستند که نباید نادیده گرفته شوند.
یک تشک باکیفیت و راحت، نقش بسیار مهمی در داشتن خواب عمیق و باکیفیت دارد. اما نکتهای که بسیاری از افراد به آن توجه نمیکنند این است که همیشه نرمترین تشک، بهترین انتخاب نیست. حتی اگر به سطوح نرم و مخملی علاقه دارید، باز هم تشک بیش از حد نرم میتواند به بدن شما آسیب بزند.
در ادامه این مقاله بررسی میکنیم که چرا میزان سفتی تشک اهمیت دارد، درجه سفتی مناسب تشک برای سبکهای مختلف خواب و مشکلات جسمی کدام است و چه نشانههایی به شما هشدار میدهند که زمان تعویض تشک فرا رسیده است.
چرا سفتی تشک اهمیت دارد؟
محیط خواب شما اهمیت زیادی دارد؛ از میزان نور و دمای اتاق گرفته تا نوع روتختی، متریال تشک و حتی میزان صدا. در این میان، تشک نقش کلیدی دارد. با این حال، انتخاب تشک صرفاً بر اساس قیمت بالا یا حس فوقالعاده نرم و لوکس آن، همیشه تصمیم درستی نیست، حداقل نه برای همه افراد.
چرا سفتی تشک اهمیت دارد؟
سفتی تشک تأثیر مستقیمی بر راحتی و کیفیت خواب دارد. این موضوع فقط به همراستایی ستون فقرات یا کاهش فشار روی بدن محدود نمیشود؛ بلکه مشخص میکند چقدر سریع به خواب میروید، چه مدت در خواب راحت میمانید و آیا میتوانید خواب عمیق و ترمیمکنندهای را تجربه کنید یا نه. تشک بیش از حد نرم یا بیش از حد سفت، هر دو میتوانند کیفیت خواب را بهطور جدی کاهش دهند.
جالب است بدانید این تأثیر دوطرفه است. کمبود خواب (مثلاً به دلیل استفاده از یک تشک قدیمی، نامناسب یا بیش از حد نرم) میتواند فرآیند ترمیم و بازسازی عضلات، استخوانها و سایر سیستمهای بدن را مختل کند. حتی ممکن است حساسیت بدن به درد را افزایش دهد؛ از جمله دردهایی که مستقیماً به دلیل خوابیدن روی تشک خیلی نرم ایجاد میشوند. به همین دلیل، توجه به علائم نرم بودن بیش از حد تشک برای حفظ سلامت بدن کاملاً ضروری است.
تشکهای با سفتی متوسط؛ انتخابی ایدهآل برای کمردرد
اگر دچار مشکلاتی مانند کمردرد، گرفتگی عضلات، فشار یا خشکی ستون فقرات هستید، یک تشک با سفتی متوسط (Medium-Firm) میتواند بهترین گزینه برای شما باشد. تحقیقات نشان دادهاند که خوابیدن روی تشکی با درجه سفتی متوسط (حدود ۶ تا ۷ از ۱۰ در مقیاس سفتی) تنها پس از چهار هفته میتواند کمردرد را تا حدود ۴۸٪ کاهش دهد و در عین حال، کیفیت خواب را تا ۵۵٪ افزایش دهد.
این نتایج نشان میدهد که انتخاب صحیح میزان سفتی تشک، نقش مهمی در کاهش دردهای اسکلتی-عضلانی و بهبود خواب شبانه دارد؛ بهویژه برای افرادی که از مشکلات تشک نرم رنج میبرند یا صبحها با درد از خواب بیدار میشوند.
9 علائم نرم بودن بیش از حد تشک
صبحها با کمردرد از خواب بیدار میشوید
درد مداوم در لگن یا شانه دارید
گرفتگی گردن یا فشار در بالاتنه احساس میکنید
هنگام غلت زدن احساس گیر افتادن دارید
بلند شدن یا خوابیدن روی تخت برایتان دشوار است
شبها مدام غلت میزنید و خواب آرامی ندارید
تشک در «تست دست» مردود میشود
افتادگی یا فرورفتگی قابل مشاهده روی تشک وجود دارد
وزن بالاتری دارید و بیش از حد در تشک فرو میروید
جزئیات بیشتر این ۹ علائم نرم بودن بیش از حد تشک را در ادامه بخوانید.
با کمردرد از خواب بیدار میشوید
۱. با کمردرد از خواب بیدار میشوید
اگر به پهلو یا روی شکم میخوابید، یک تشک بیش از حد نرم میتواند باعث ایجاد کمردرد مزمن شود. سطح بسیار نرم تشک باعث میشود لگن و زانوها بیش از اندازه فرو بروند یا ستون فقرات به شکل غیرطبیعی خم شود. در افرادی که به پشت میخوابند نیز، نبود پشتیبانی کافی ممکن است باعث قوس بیش از حد ناحیه پایینی ستون فقرات (نزدیک دنبالچه) شود.
در مقابل، تشکهایی با سفتی متوسط یا متوسط رو به سفت کمک میکنند بدن در یک وضعیت خنثی و همراستا قرار بگیرد تا صبحها با خشکی، فشار یا درد پایین کمر از خواب بیدار نشوید. به همین دلیل، کمردرد صبحگاهی یکی از مهمترین علائم نرم بودن بیش از حد تشک محسوب میشود.
۲. درد مداوم در لگن یا شانه دارید
اگر بدون دلیل مشخصی دچار درد مداوم در ناحیه لگن یا شانه هستید، ممکن است مشکل از نرم بودن بیش از حد تشک باشد. هنگام خوابیدن به پهلو، در صورتی که این نواحی پشتیبانی مناسبی نداشته باشند، بیش از حد در تشک فرو میروند و فشار مضاعفی به مفاصل وارد میشود؛ موضوعی که میتواند باعث دردهای صبحگاهی یا حتی درد دائمی شود.
خوابیدن با بالش بین زانوها تا حدی میتواند فشار روی لگن را کاهش دهد، اما این راهکار معمولاً برای جبران یک تشک نرم و بدون پشتیبانی کافی، بهتنهایی مؤثر نیست.
۳. اغلب با درد گردن یا فشار در بالاتنه بیدار میشوید
اگر بعد از خواب دچار درد گردن، گرفتگی عضلات کول (ذوزنقهای) یا فشار در ناحیه بالاتنه هستید، احتمالاً تشک شما باعث بههمخوردن تراز ستون فقرات شده است.
این مشکل معمولاً در افرادی دیده میشود که روی شکم میخوابند و به دلیل نبود پشتیبانی مناسب، کمر و گردن آنها بیش از حد قوس برمیدارد یا میچرخد؛ اما در خوابیدن به پهلو یا به پشت هم ممکن است اتفاق بیفتد.
۴. هنگام غلت زدن احساس میکنید گیر افتادهاید
همه افراد در طول شب در یک وضعیت ثابت نمیخوابند. اما اگر تشک شما بیش از حد نرم باشد، فرو رفتگی زیاد میتواند غلت زدن و تغییر وضعیت خواب را سختتر کند، بهخصوص بدون بیدار شدن از خواب. در چنین شرایطی، انتخاب تشکی با سفتی بیشتر میتواند به حرکت راحتتر بدن در خواب کمک کند و کیفیت خواب را افزایش دهد.
۵. خوابیدن روی تخت یا بلند شدن از آن برایتان سخت است
پشتیبانی لبه (Edge Support) به تقویت کنارههای تشک کمک میکند تا هنگام نشستن یا بلند شدن، بدن بیش از حد فرو نرود. اما همه تشکها این ویژگی را ندارند.
نبود پشتیبانی لبه، همراه با افتادگی مرکز تشک یا سفتی ناکافی، میتواند باعث شود ورود و خروج از تخت حس فرو رفتن و ناپایداری داشته باشد؛ یکی دیگر از مشکلات تشک نرم که نباید نادیده گرفته شود.
۶. شبها مدام غلت میزنید و خواب آرامی ندارید
افرادی که نمیتوانند وضعیت راحتی برای خواب پیدا کنند، معمولاً شبها مدام غلت میزنند و بارها از خواب بیدار میشوند.
تحقیقات نشان میدهد تشک بیش از حد نرم میتواند باعث اختلال در تراز بدن شود؛ این ناهماهنگی منجر به تنش عضلانی، ناراحتی عمومی بدن و بیدار شدنهای مکرر در طول شب میشود.
تشک شما در «تست دست» مردود میشود
۷. تشک شما در «تست دست» مردود میشود
تست دست یکی از روشهای ساده برای تشخیص درجه سفتی تشک است. به پشت روی تشک دراز بکشید و سعی کنید یک دست خود را زیر قوس طبیعی کمر (ناحیه گودی کمر) قرار دهید.
اگر دستتان بهراحتی عبور کرد، احتمالاً تشک بیش از حد سفت است.
اما اگر بهسختی میتوانید دستتان را زیر کمر ببرید، تشک احتمالاً بیش از حد نرم است و پشتیبانی مناسبی ندارد.
۸. افتادگی یا فرورفتگی قابل مشاهده روی تشک وجود دارد
وقتی از تخت بلند میشوید و به تشک نگاه میکنید، آیا فرورفتگی مشخصی در مرکز آن میبینید؟ یا جای بدن در دو سمت تشک باقی مانده است؟
این اتفاق ممکن است در اثر استفاده طولانیمدت طبیعی باشد و با چرخاندن منظم تشک تا حدی پیشگیری شود. با این حال، اگر عمق فرورفتگی بیش از حدود ۱.۵ سانتیمتر باشد، نشاندهنده از بین رفتن پشتیبانی تشک و یکی از واضحترین علائم نرم بودن بیش از حد تشک است.
۹. وزن بالاتری دارید و بیش از حد در تشک فرو میروید
افرادی با وزن بالاتر (حدود ۱۰۵ کیلوگرم به بالا) معمولاً به پشتیبانی بیشتری نسبت به آنچه تشکهای بسیار نرم ارائه میدهند، نیاز دارند.
اگرچه تشکهای با سفتی متوسط برای اکثر افراد مناسباند، اما افراد سنگینتر معمولاً خواب باکیفیتتری را روی تشکهای سفتتر تجربه میکنند. این سفتی اضافی و تقویت ساختاری تشک، از حالتی به نام «Bottoming Out» جلوگیری میکند؛ حالتی که در آن متریال تشک آنقدر فشرده میشود که دیگر قادر به پشتیبانی یا توزیع فشار نیست.
همچنین توجه داشته باشید که برخی تشکها محدودیت وزنی دارند. برای مثال، یک تشک فنری سایز کوئین یا کینگ ممکن است حداکثر تحمل وزن ۲۲۷ کیلوگرم (حدود ۱۱۴ کیلوگرم برای هر نفر در صورت استفاده دونفره) داشته باشد.
اگر علائم تشک بیش از حد نرم را نادیده بگیرید چه اتفاقی میافتد؟
نادیده گرفتن نبود پشتیبانی مناسب هنگام خواب، تصمیمی نیست که بتوان بهسادگی از کنار آن گذشت. خوابیدن طولانیمدت روی تشک بیش از حد نرم بهمرور زمان میتواند مشکلات متعددی ایجاد کند؛ از کمردردهای مزمن و اختلالات طولانیمدت در وضعیت بدن گرفته تا دشواری در به خواب رفتن و کاهش کیفیت خواب عمیق.
تحقیقات نشان میدهد استفاده مداوم از تشکی که سفتی مناسبی ندارد، حتی میتواند باعث کاهش مرحله خواب REM (حرکت سریع چشم) شود؛ مرحلهای حیاتی که نقش مهمی در ترمیم بدن، تقویت حافظه و سلامت ذهنی دارد. به همین دلیل، توجه به علائم نرم بودن بیش از حد تشک و اقدام بهموقع برای اصلاح یا تعویض آن، نقش مهمی در حفظ کیفیت خواب و سلامت کلی بدن ایفا میکند.
راهکارهای رفع مشکل تشک بیش از حد نرم
اگر متوجه شدهاید که تشک شما بیش از حد نرم است، احتمالاً این سؤال برایتان پیش آمده که حالا باید چه کاری انجام دهید؟ برای افزایش پشتیبانی در کوتاهمدت، میتوانید از تاپر یا پد تشک سفت (مثلاً از جنس فوم با چگالی بالا) استفاده کنید یا با افزودن یک پایه یا فونداسیون مناسب، ساختار زیر تشک را تقویت کنید.
همچنین همانطور که اشاره شد، چرخاندن دورهای تشک میتواند تا حدی از ایجاد افتادگی و فرورفتگیهای دائمی جلوگیری کند.
اما اگر بخواهیم از زاویه سلامت بلندمدت به موضوع نگاه کنیم، بهترین و اصولیترین راهکار، تعویض و خرید تشک با مدلهایی با سفتی متوسط یا متوسط رو به سفت است؛ تشکهایی که همزمان پشتیبانی متعادل و توزیع مناسب فشار روی کل بدن را فراهم میکنند. بسیاری از افراد پس از انتخاب تشک مناسب، متوجه بهبود چشمگیر در کیفیت خواب، کاهش دردهای بدنی و حتی افزایش انرژی روزانه خود میشوند.
اگر تشک فعلی شما بهدلیل نرمی بیش از حد، راحتی لازم را فراهم نمیکند، ممکن است مشمول فاکتورهای تعویض تشک نیز باشد.
چه زمانی باید تشک خود را تعویض کنیم؟
سفتی ایدهآل تشک خود را در زست پیدا کنید.
یک تشک باکیفیت، در واقع نوعی سرمایهگذاری روی سلامت بدن و کیفیت خواب محسوب میشود؛ بهویژه اگر به دلیل خواب نامناسب، دچار کمخوابی یا مشکلات اسکلتی-عضلانی شده باشید. با این حال، بسیاری از افراد تصور میکنند خرید تشک جدید فرآیندی سخت و دردسرساز است، در حالی که امروزه این مسیر سادهتر از همیشه شده است.
با بررسی مدلهای مختلف تشک زست و مقایسه آنها از نظر درجه سفتی، نوع پشتیبانی و ویژگیهای فنی، میتوانید تشکی را انتخاب کنید که با وضعیت خواب، وزن بدن و نیازهای شخصی شما هماهنگ باشد. انتخاب درست سفتی تشک، نقش مهمی در پیشگیری از علائم نرم بودن بیش از حد تشک و بهبود کیفیت خواب شبانه دارد.
بالش مناسب
در کنار تشک مناسب، استفاده از بالش استاندارد با پشتیبانی صحیح از گردن و سر(متناسب با وضعیت خواب) میتواند تأثیر قابل توجهی در کاهش دردهای گردن و بالاتنه داشته باشد. همچنین انتخاب ملحفه، لحاف و سرویس خواب مناسب، مکمل یک سیستم خواب سالم و اصولی خواهد بود.